http://wiki.sakhatyla.ru/w/index.php?action=history&feed=atom&title=%D0%9C%D0%BE%D0%B4%D1%83%D0%BD_%D0%AD%D1%80_%D0%A1%D0%BE%D2%95%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%85_-_%D1%81%D1%82%D1%80.012 2026-06-10T05:51:38Z История изменений этой страницы в вики MediaWiki 1.19.1 //wiki.sakhatyla.ru/w/index.php?title=%D0%9C%D0%BE%D0%B4%D1%83%D0%BD_%D0%AD%D1%80_%D0%A1%D0%BE%D2%95%D0%BE%D1%82%D0%BE%D1%85_-_%D1%81%D1%82%D1%80.012&diff=4093&oldid=prev 2008-08-28T23:46:29Z

<p>Новая: {| | :Түүрэ кэлгиллэн, :Ытыы-соҥуу, ыллыы-туойа сытарын, :Ону ылан :Ат сылгытыгар :Мэҥэстэн кэбиспитэ даҕ...</p> <p><b>Новая страница</b></p><div>{|<br /> |<br /> <br /> :Түүрэ кэлгиллэн,<br /> :Ытыы-соҥуу, ыллыы-туойа сытарын,<br /> :Ону ылан<br /> :Ат сылгытыгар<br /> :Мэҥэстэн кэбиспитэ даҕаны,<br /> :Адаҕыйбыт аан дойдутугар,<br /> :Торолуйбут туруу дойдутугар<br /> :Айыытын сиригэр<br /> :Айаннаан кэлбитэ эбитэ үһү.<br /> :(Ноо!)<br /> :Ол курдук<br /> :Адаҕыйбыт аан дойдуларыгар,<br /> :Торолуйбут туруу дойдуларыгар<br /> :Арҕаа өттүн<br /> :Эргитэ көрөн кээспитим;<br /> :Араҕас сылгым<br /> :Арҕаһын түүтүн<br /> :Адаарыччы туппут курдук,<br /> :Ардай хара тыалаах,<br /> :Соҕуруу өттүн<br /> :Эргитэ көрөн кээспитим:<br /> :Сур сылгым<br /> :Сургунньаҕын түүтүн<br /> :Субуруччу туппут курдук,<br /> :Суһал хара тыалаах<br /> :Илин өттүн<br /> :Эргитэ көрөн кээспитим:<br /> :Эрдэҕэс көтөрүм<br /> :Түөһүн түүтүн<br /> :Кэккэлэччи туппут курдук<br /> :Эрис хара тыалаах;<br /> :Хоту өттүн<br /> :Эргитэ көрөн кээспитим:<br /> :Куба көтөрүм<br /> :Хотоҕойун түүтүн<br /> :Холбуу туппут курдук,<br /> :Хохудал хара тыалаах;<br /> :Уордаах мохсоҕолум<br /> :Отут хонон<br /> :Уоруйан-туоруйан<br /> :Уҥуоргу дьоргул хара тыатын<br /> :Кыайан туттубатах,<br /> :Урсун дуолай, улуу тумарык<br /> :Алаас эбэ хотуҥҥа<br /> :Айыы Дьаҥсаар Тойон оҕонньорго,<br /> <br /> |<br /> <br /> :туго скрученная,<br /> :стеная-плача, причитая-рыдая, лежала,<br /> :поднял,<br /> :на коня<br /> :позади себя посадил,<br /> :в изначальную страну, где родился,<br /> :в родной край, где возмужал,<br /> :в страну племен айыы<br /> :прибыл, оказывается.<br /> :(Ноо!)<br /> :Вот так —<br /> :изначальной страны, где он родился,<br /> :родного края, где он возмужал,<br /> :западной стороны<br /> :окрестности оглядев, увидел:<br /> :будто у рыжей моей лошади<br /> :гривастую холку<br /> :взъерошили-вздыбили —<br /> :черные леса-перелески она имеет;<br /> :южной стороны<br /> :окрестности оглядев, увидел:<br /> :словно пучки волос на хребте<br /> :бурой моей лошади<br /> :один за другим разложили —<br /> :колки темных лесов она имеет;<br /> :восточной стороны<br /> :окрестности оглядев, увидел:<br /> :словно грудное оперение<br /> :глухариной самки моей<br /> :на ряды разделили —<br /> :густые черные леса она имеет;<br /> :северной стороны<br /> :окрестности оглядев, увидел:<br /> :будто у лебедя-птипы моей<br /> :маховые перья<br /> :в пучок собрали —<br /> :гладкоствольные черные леса она имеет;<br /> :[такого], что грозный сокол мой<br /> :за тридцать дней,<br /> :летя изо всех сил,<br /> :окраинного высокого темного леса<br /> :достичь не может,<br /> :необъятно-необозримо просторного<br /> :великого алааса достигли,<br /> :к старику Айыы Джангсаару Тойону,<br /> <br /> |-<br /> |<br /> <br /> :Айыына Сиэр Хотун эмээхсиҥҥэ,<br /> :Айаннаан тиийэн кэлбиттэрэ эбитэ үһү.<br /> :(Ноо!)<br /> :Кинилэр даҕаны эрдэттэн<br /> :Билэн олорбут курдук,<br /> :Эр Соҕотох ол курдук<br /> :Айаннаан кэлиэҕэ диэннэр.<br /> :Биһиги кыыспытын<br /> :Илдьэ кэлэрэ буолуо диэбит курдук<br /> :Оҥостунан-туттунан<br /> :Олорбуттара эбитэ үһү.<br /> :Бу олороннор<br /> :Адаҕыйбыт аан дойдуларыгар,<br /> :Торолуйбут туруу дойдутугар<br /> :Бар дьоннорун<br /> :Кыамматтарын-кырдьаҕастарын<br /> :Отут оҕуһунан<br /> :Суксурҕанынан тартараннар,<br /> :Ыраахтан-чугастан<br /> :Барабаанынан тартараннар,<br /> :Ол курдук<br /> :Киҥкир хара тыа курдук<br /> :Киэҥ урууларын ыҥыраннар,<br /> :Баай хара тыа курдук<br /> :Бар дьоннорун хомуйаннар,<br /> :Үөрүү-көтүү оҥорбуттар эбит.<br /> :(Ноо!)<br /> :Бу үөрүү-көтүү оҥороннор,<br /> :Арҕаһыттан тэһииннээх<br /> :Аан ийэ дойдубутун<br /> :Көмүскүүр ыччаттаннахпыт диэннэр,<br /> :Алларааттан аргыар аргыйдаҕына,<br /> :Атаҕынан саба үктүөҕэ диэннэр,<br /> :Орто дойдуттан<br /> :Будьур сүүстээхтэр,<br /> :Буулаҕа моойдоохтор<br /> :Буулуур күннэригэр<br /> :Көхсүнэн да бүөлүөҕэ диэннэр,<br /> :Үөһээ дойдуттан<br /> :Үөрбэ буолан түстэхтэринэ,<br /> :Үтүлүгүнэн даҕаны бүөлүү анньыаҕа,<br /> :Күн айыы дьонун<br /> :Көмүскүүр киһилэннэхпит диэннэр,<br /> :Бар дьонноро үөрэн-көтөн<br /> <br /> |<br /> <br /> :к старухе Айыына Сиэр Хотун<br /> :приехали, говорят.<br /> :(Ноо!)<br /> :А те же, будто заранее<br /> :зная о том,<br /> :что Эр Соготох вот так<br /> :приехать к ним должен, мол,<br /> :что дочь их<br /> :с собой привезти должен, мол,<br /> :приготовившись-подготовившись,<br /> :жили, оказывается.<br /> :Так живя,<br /> :в их изначальной стране, где родились,<br /> :в их родном краю, где возмужали,<br /> :весь свой народ [позвав],<br /> :немощных и престарелых<br /> :на тридцати быках,<br /> :запряженных в [сани] ползучие, привезя,<br /> :дальних и ближних<br /> :барабанным боем созвав,<br /> :вот столько:<br /> :словно деревья в дремучем лесу,<br /> :многочисленных родственников собрав,<br /> :словно деревья в густом лесу,<br /> :всех сородичей собрав, —<br /> :веселый пир устроили они, оказывается.<br /> :(Ноо!)<br /> :Веселый пир устроили, [говоря]:<br /> :&quot;С поводьями за плечами<br /> :изначальная мать-страна<br /> :достойного защитника обрела, мол;<br /> :если из [пасти] Нижнего мира сквозняком потянет —<br /> :он подошвой ее прикроет, мол;<br /> :если Среднего мира<br /> :крутолобые,<br /> :с крепкими шеями силачи<br /> :досаждать станут —<br /> :он спиной [от них] заслонит, мол;<br /> :если Верхнего мира [оборотни],<br /> :острогой оборотясь, низринутся —<br /> :рукавицей своей [проход им] заткнет, мол&quot;.<br /> :Все люди солнечной земли —<br /> :защитника обрели, мол, —<br /> :радоваться-ликовать стали.<br /> <br /> |-<br /> |<br /> <br /> :Бу дойдуга<br /> :Ыллам өттө<br /> :Ыллаан дьиэрэппит,<br /> :Хомоҕой өттө<br /> :Хомустаан дьырылаппыт,<br /> :Бөҕө өттө<br /> :Бүүрүктэһэн тустубуттар,<br /> :Ол курдук<br /> :Көйүү кымыһынан<br /> :Күөмэйдэрин оҥостубуттар,<br /> :Үөрэн-көтөннөр,<br /> :Аан дойдуларын айхаллааннар,<br /> :Улуу бухатыырдарын уруйдааннар,<br /> :Субу курдук<br /> :Тоҕус тутум сыһыахтаах<br /> :Туналыкаан Куо<br /> :Эр Соҕотох буоланнар<br /> :Өр бириэмэҕэ<br /> :Үчүгэйкээн баҕайтык<br /> :Олорбуттар эбит.<br /> :(Ноо!)<br /> :Үтүө аатыттан куттананнар,<br /> :Үөһэ дойдуттан<br /> :Үргүөр үргүйбэккэ,<br /> :Албан аатыттан дьулайаннар,<br /> :Орто дойдуттан<br /> :Будьур сүүстээхтэр,<br /> :Буулаҕа моойдоохтор<br /> :Буулаабаккалар,<br /> :Аллараа дойдуттан<br /> :Атара буолан күөрэйбэккэлэр,<br /> :Субу курдук олорбуттар эбит.<br /> :(Ноо!)<br /> :Ол олорон эрэн<br /> :Эр Соҕотох бухатыыр<br /> :Аҕыс үрэх баһын арҕаран,<br /> :Тоҕус үрэх баһын орҕорон,<br /> :Айалаан-аһаан,<br /> :Бултаан-алтаан<br /> :Сылдьар идэлэммит эбит.<br /> :Хаан сүөл баайы ханыылаан,<br /> :Сыһыыга баппат<br /> :Сырпай сиэллээҕи мунньан,<br /> :Атырдьах муостаах,<br /> <br /> |<br /> <br /> :На этой земле<br /> :самый смелый<br /> :звонко запел,<br /> :самый умелый<br /> :звучно заиграл на хомусе,<br /> :сильные,<br /> :за пояса схватившись, стали бороться;<br /> :вот так:<br /> :крепким кумысом<br /> :горло прочищая,<br /> :ликуя-радуясь, —<br /> :изначальную страну свою восхваляли,<br /> :великого богатыря своего славили.<br /> :Вот так<br /> :с косою в девять корхов<br /> :Туналыкаан Куо-красавица<br /> :и Эр Соготох<br /> :на долгие времена<br /> :очень хорошо<br /> :зажили, оказывается.<br /> :(Ноо!)<br /> :Славы его страшась,<br /> :из Верхнего мира<br /> :сквозняк напускать не смели,<br /> :грозной славы его опасаясь,<br /> :Среднего мира<br /> :крутолобые,<br /> :с крепкими шеями силачи<br /> :не досаждали,<br /> :из Нижнего мира,<br /> :острогой оборотясь, не высовывались —<br /> :вот так жили, оказывается.<br /> :(Ноо!)<br /> :Так живя,<br /> :богатырь Эр Соготох,<br /> :верховья восьми рек обходя,<br /> :верховья девяти рек обшаривая,<br /> :самострелами [дичь] добывать,<br /> :охотиться-промышлять<br /> :заимел привычку, оказывается.<br /> :Обильное богатство накапливая,<br /> :в поля не вмещающиеся<br /> :табуны долгогривых собрали,<br /> :круторогих,<br /> <br /> |} <br /> <br /> [[Категория:Модун Эр Соҕотох]]</div>

Alik